Jedno z pierwszych pytań przed montażem klimatyzacji brzmi: ile właściwie będzie kosztowało jej używanie? Obawa jest zrozumiała, bo klimatyzator kojarzy się z urządzeniem o dużej mocy. W praktyce nowoczesne klimatyzatory typu split potrafią być znacznie bardziej oszczędne, niż sugeruje sama moc podawana na obudowie.

Najważniejsze jest jedno: klimatyzator o mocy chłodniczej 3,5 kW nie pobiera z gniazdka 3,5 kW prądu. Moc chłodnicza i pobór energii elektrycznej to dwie różne wartości.

W typowych warunkach klimatyzator o mocy chłodniczej około 3,5 kW może podczas pracy pobierać mniej więcej 0,7–1,2 kW energii elektrycznej. Co więcej, nie pracuje przez cały czas z pełną mocą. Po schłodzeniu pomieszczenia sprężarka zwalnia i urządzenie jedynie podtrzymuje zadaną temperaturę.

Dlatego rzeczywisty koszt używania klimatyzacji zależy nie tylko od mocy urządzenia, ale też od temperatury na zewnątrz, ustawień, izolacji budynku czy powierzchni pomieszczenia.

Ile prądu zużywa klimatyzacja na godzinę?

Najłatwiej pokazać to na przykładzie.

Załóżmy, że klimatyzator podczas chłodzenia pobiera średnio 0,8 kW energii elektrycznej.

W ciągu jednej godziny zużyje więc około:

0,8 kWh energii.

Jeżeli cena 1 kWh energii wraz z opłatami wynosi przykładowo 1 zł, godzina pracy urządzenia będzie kosztowała około:

0,80 zł.

W rzeczywistych warunkach wynik może być niższy lub wyższy. Szczególnie po osiągnięciu ustawionej temperatury klimatyzator inwerterowy ogranicza swoją moc i pobiera mniej energii niż podczas intensywnego schładzania nagrzanego mieszkania.

Nie warto więc zakładać, że klimatyzator przez osiem godzin pracuje cały czas z maksymalnym poborem prądu. Zwykle tak nie jest.

Ile kosztuje klimatyzacja przez cały dzień?

Przyjmijmy, że klimatyzacja działa przez 8 godzin dziennie, ale jej średni pobór energii w tym czasie wynosi 0,6 kW.

Dzienne zużycie wyniesie wtedy:

0,6 kW × 8 godzin = 4,8 kWh.

Przy cenie energii wynoszącej 1 zł za 1 kWh otrzymujemy:

około 4,80 zł dziennie.

Jeśli klimatyzacja pracuje tylko przez kilka najcieplejszych godzin, koszt będzie oczywiście niższy.

Z kolei w mieszkaniu na ostatnim piętrze, z dużymi przeszkleniami od południa i słabą izolacją urządzenie może pracować intensywniej. W takim przypadku zużycie energii będzie większe.

Ile kosztuje klimatyzacja miesięcznie?

Policzmy jeszcze jeden prosty wariant.

Jeżeli urządzenie zużywa średnio 4,8 kWh dziennie i używamy go przez 30 dni, miesięczne zużycie wyniesie:

4,8 kWh × 30 = 144 kWh.

Przy cenie 1 zł za kWh daje to około:

144 zł miesięcznie.

To oczywiście przykład, a nie stały koszt dla każdego domu czy mieszkania.

Osoba, która włącza klimatyzację na trzy godziny wieczorem, może zapłacić kilkadziesiąt złotych miesięcznie. Ktoś, kto chłodzi kilka pomieszczeń przez większość dnia, zużyje wyraźnie więcej energii.

Dlatego przy szacowaniu kosztów najlepiej brać pod uwagę konkretny model klimatyzatora oraz sposób, w jaki będzie użytkowany.

Przykładowe zużycie klimatyzatorów 2,5 kW, 3,5 kW i 5 kW

W domach i mieszkaniach najczęściej spotykamy klimatyzatory o mocy chłodniczej od około 2,5 do 5 kW.

Orientacyjnie można przyjąć:

Warto traktować te wartości jako orientacyjne. Konkretne zużycie zależy od modelu urządzenia, jego klasy energetycznej i aktualnych warunków pracy.

Najbardziej miarodajną informację znajdziemy w danych technicznych konkretnego klimatyzatora. Warto zwrócić uwagę przede wszystkim na pobór mocy podczas chłodzenia, a nie wyłącznie na moc chłodniczą.

Dlaczego klimatyzator 3,5 kW nie pobiera 3,5 kW prądu?

To częste źródło nieporozumień.

Jeżeli na klimatyzatorze widzimy wartość 3,5 kW, najczęściej oznacza ona jego moc chłodniczą. Mówi nam ona, jak dużą ilość ciepła urządzenie jest w stanie odebrać z pomieszczenia.

Energia elektryczna jest natomiast potrzebna przede wszystkim do pracy sprężarki, wentylatorów i elektroniki.

Nowoczesny klimatyzator działa jak pompa ciepła. Nie „produkuje chłodu” bezpośrednio z energii elektrycznej, lecz transportuje ciepło z wnętrza budynku na zewnątrz.

Dlatego z jednej jednostki pobranej energii elektrycznej może uzyskać kilka jednostek energii chłodniczej.

Co najbardziej wpływa na zużycie prądu?

Dwa identyczne klimatyzatory zamontowane w dwóch różnych mieszkaniach mogą zużywać zupełnie inną ilość energii.

Wpływa na to kilka rzeczy.

Temperatura ustawiona na pilocie

Jeżeli na zewnątrz jest 32°C, a klimatyzację ustawimy na 18°C, urządzenie będzie pracowało znacznie intensywniej niż przy ustawieniu 23–24°C.

W większości przypadków nie ma potrzeby schładzania mieszkania do bardzo niskiej temperatury. Dla komfortu wystarcza umiarkowana różnica między temperaturą wewnątrz i na zewnątrz.

Wielkość pomieszczenia

Klimatyzator w niewielkiej sypialni ma łatwiejsze zadanie niż urządzenie chłodzące duży salon połączony z kuchnią.

Znaczenie ma jednak nie tylko powierzchnia.

Nasłonecznienie

Pomieszczenia od strony południowej i zachodniej potrafią mocno nagrzewać się po południu. Jeszcze większe znaczenie mają duże przeszklenia.

Salon z oknami tarasowymi może wymagać większej mocy chłodniczej niż pomieszczenie o tej samej powierzchni z niewielkim oknem od północy.

Piętro

Mieszkania na ostatniej kondygnacji, szczególnie bez dobrze zaizolowanego dachu, nagrzewają się zdecydowanie bardziej.

To jeden z powodów, dla których dobieranie klimatyzatora wyłącznie na podstawie liczby metrów kwadratowych nie zawsze daje dobry rezultat.

Izolacja budynku

Dobrze ocieplony budynek wolniej się nagrzewa i łatwiej utrzymuje temperaturę po schłodzeniu.

W starszych, słabiej izolowanych budynkach klimatyzator musi częściej zwiększać moc.

Liczba osób i urządzeń

Każdy człowiek oddaje ciepło do pomieszczenia. Podobnie działają komputery, telewizory, piekarniki czy inne urządzenia elektryczne.

W mieszkaniu może mieć to umiarkowane znaczenie, ale w biurze z kilkunastoma stanowiskami pracy jest już bardzo istotne.

Czy klimatyzacja inwerterowa zużywa mniej prądu?

Współczesne klimatyzatory typu split wykorzystują technologię inwerterową.

W starszych rozwiązaniach urządzenie pracowało bardziej na zasadzie włącz–wyłącz. Po przekroczeniu określonej temperatury sprężarka uruchamiała się z pełną mocą, a po schłodzeniu pomieszczenia wyłączała.

Klimatyzator inwerterowy może płynnie regulować wydajność.

Po uruchomieniu pracuje intensywniej, żeby szybko doprowadzić pomieszczenie do zadanej temperatury. Gdy ją osiągnie, ogranicza obroty sprężarki i tylko uzupełnia bieżące straty chłodu.

To poprawia komfort, zmniejsza wahania temperatury i pozwala ograniczyć zużycie energii.

Z tego powodu ciągła, spokojna praca klimatyzacji może być korzystniejsza niż wielokrotne schładzanie mieszkania, które wcześniej zdążyło nagrzać się do 30°C.

Czy lepiej wyłączać klimatyzację, czy zostawić ją włączoną?

Nie ma jednej odpowiedzi dla każdej sytuacji.

Jeżeli wychodzimy z domu na cały dzień, zwykle nie ma sensu utrzymywać bardzo niskiej temperatury w pustym mieszkaniu.

Jeżeli natomiast wychodzimy na godzinę lub dwie, całkowite wyłączanie klimatyzacji nie zawsze przyniesie dużą oszczędność. Po powrocie urządzenie będzie musiało ponownie schłodzić nagrzane wnętrze.

Dużo zależy również od budynku. Dobrze izolowane mieszkanie wolno traci chłód, natomiast poddasze z dużymi przeszkleniami może nagrzewać się bardzo szybko.

Jak zmniejszyć rachunki za klimatyzację?

Największe oszczędności nie wymagają rezygnowania z komfortu.

Przede wszystkim warto ustawić rozsądną temperaturę. W bardzo gorący dzień różnica między 23°C a 19°C może mieć zauważalny wpływ na pracę urządzenia.

Pomaga również:

• zasłanianie okien podczas największego nasłonecznienia,
• zamykanie okien podczas pracy klimatyzacji,
• regularne czyszczenie filtrów,
• okresowe serwisowanie urządzenia,
• dobranie odpowiedniej mocy klimatyzatora,
• korzystanie z trybu nocnego lub ekonomicznego, jeśli urządzenie go posiada,
• niedopuszczanie do całkowitego przegrzania mieszkania przed uruchomieniem chłodzenia.

Szczególnie ważny jest właściwy dobór klimatyzatora.

Zbyt małe urządzenie będzie przez długi czas pracowało na wysokich obrotach i może nie być w stanie osiągnąć oczekiwanej temperatury. Przewymiarowanie również nie jest dobrym rozwiązaniem.

Dlatego moc klimatyzacji najlepiej dobierać nie tylko według powierzchni pomieszczenia, ale również jego położenia, nasłonecznienia, wysokości i sposobu użytkowania.

Czy zabrudzona klimatyzacja zużywa więcej energii?

Może.

Jeżeli filtry i wymiennik są mocno zabrudzone, przepływ powietrza staje się gorszy. Urządzenie musi pracować dłużej, aby osiągnąć podobny efekt chłodzenia.

Regularne czyszczenie filtrów jest więc ważne nie tylko ze względów higienicznych. Wpływa również na prawidłową i ekonomiczną pracę klimatyzatora.

Warto też pamiętać, że samodzielne wyczyszczenie filtrów nie zastępuje okresowego serwisu. Technik podczas przeglądu sprawdza również elementy instalacji, których użytkownik nie jest w stanie prawidłowo ocenić bez odpowiednich narzędzi.

Czy klimatyzacją można tanio ogrzewać?

Wiele współczesnych klimatyzatorów może pracować również w trybie grzania. Z technicznego punktu widzenia są wtedy pompami ciepła typu powietrze–powietrze.

Oznacza to, że z 1 kWh energii elektrycznej urządzenie może dostarczyć do pomieszczenia kilka kWh energii cieplnej.

Dlatego szczególnie jesienią i wiosną klimatyzacja może być bardzo efektywnym sposobem dogrzewania mieszkania, biura czy domu.

Rzeczywista efektywność zależy jednak od temperatury zewnętrznej i konkretnego modelu urządzenia.

Jak samemu policzyć koszt pracy klimatyzacji?

Wystarczą trzy dane:

1. pobór mocy urządzenia,
2. liczba godzin pracy,
3. cena 1 kWh energii.

Wzór wygląda następująco:

pobór mocy × czas pracy × cena energii = koszt

Przykład:

Klimatyzator pobiera średnio 0,7 kW i pracuje przez 6 godzin.

0,7 × 6 = 4,2 kWh

Jeżeli 1 kWh kosztuje 1 zł:

4,2 × 1 zł = 4,20 zł dziennie

Przy 30 dniach podobnej pracy:

4,20 × 30 = 126 zł miesięcznie

Do własnych obliczeń najlepiej wpisać aktualną cenę energii z rachunku oraz parametry konkretnego modelu klimatyzatora.

Czy klimatyzacja mocno podnosi rachunki za prąd?

Nie musi.

W typowym mieszkaniu koszt chłodzenia jednego pomieszczenia często okazuje się znacznie niższy, niż zakłada użytkownik przed montażem. Największe znaczenie ma jednak sposób korzystania z urządzenia.

Klimatyzacja ustawiona rozsądnie i prawidłowo dobrana do pomieszczenia będzie pracowała inaczej niż zbyt mały klimatyzator próbujący przez cały dzień schłodzić mocno nagrzany salon do 18°C.

Dlatego przy wyborze urządzenia warto patrzeć nie tylko na jego cenę zakupu. Znaczenie mają również sprawność, klasa energetyczna, sposób regulacji mocy oraz prawidłowy dobór do konkretnego wnętrza.

Podsumowanie

Klimatyzator o mocy chłodniczej 3,5 kW nie pobiera 3,5 kW energii elektrycznej. Typowy pobór prądu jest wielokrotnie niższy, a po osiągnięciu zadanej temperatury urządzenie inwerterowe dodatkowo ogranicza swoją moc.

Koszt godziny pracy może wynosić od kilkudziesięciu groszy do ponad złotówki, ale rzeczywisty wynik zależy od urządzenia i warunków w pomieszczeniu.

Jeżeli chcesz dokładniej oszacować przyszłe zużycie energii, najlepiej dobrać klimatyzator do konkretnego mieszkania lub domu, a następnie policzyć koszt na podstawie parametrów wybranego modelu. Dobry dobór mocy ma wpływ nie tylko na komfort chłodzenia, ale również na późniejsze rachunki za energię.